پیام فیشینگ لزوما ظاهر ناشیانهای ندارد. ممکن است نشان آشنا، نام بانک و شمارهای قانعکننده داشته باشد. این راهنما بر توصیههای اداره ملی سایبری و بانک اسرائیل استوار است که در ۱۵ نوامبر ۲۰۲۶ بررسی شدند. بررسی یک پیام با اقدام پس از افشای اطلاعات تفاوت دارد.
ابتدا ببینید پیام چه کاری از شما میخواهد
اصلاح نشانی بسته، پرداخت بدهی یا جلوگیری از مسدود شدن حساب میتواند حس فوریت ایجاد کند. پیش از لمس پیوند، مشخص کنید چه اطلاعات یا مجوزی خواسته شده است. مهلت اعلامشده دلیلی برای کنار گذاشتن بررسی نیست.
فیشینگ تلاش برای دریافت اطلاعات یا دسترسی با جعل هویت است. پرسش مفید فقط این نیست که پیام چقدر معتبر به نظر میرسد، بلکه این است که آیا میتوان درخواست را بیرون از همان پیام تأیید کرد.
خدمت را مستقل باز کنید
برنامه رسمی نصبشده روی دستگاه را باز کنید یا نشانی شناختهشده سازمان را بنویسید. بررسی کنید آیا واقعا اقدامی منتظر شماست. بانک اسرائیل توصیه میکند از طریق پیوند پیامک یا ایمیل دریافتی وارد حساب بانکی نشوید.
اگر تماس لازم است، شماره را از وبسایت رسمی یا مدارکی که در اختیار دارید بردارید. شماره داخل پیام مشکوک، مسیر مستقلی برای تأیید همان پیام نیست.
نام فرستنده و نشان، هویت را ثابت نمیکند
بانک اسرائیل هشدار میدهد که افراد سودجو میتوانند از نشانی ایمیل و شمارههایی شبیه سازمانهای شناختهشده و نیز اسناد جعلی استفاده کنند. حتی درخواست غیرمعمول از حساب یک آشنا نیز باید بررسی شود.
با آن فرد از راه همیشگی تماس بگیرید. پیام مشکوک را همراه پیوند فعال برای گروه بزرگی نفرستید. برای هشدار دادن به دیگران، تصویری از صفحه بدون پیوند قابل کلیک ممکن است کافی باشد.
نشانی را بدون باز کردن آزمایشی بررسی کنید
یک حرف اضافه یا متفاوت در نام وبسایت میتواند نشانه جعل باشد. در رایانه گاهی با نگه داشتن نشانگر روی پیوند میتوان مقصد آن را دید. در تلفن روش نمایش نشانی به برنامه بستگی دارد؛ برای بررسی لازم نیست پیوند را باز کنید.
نشانی طولانی، پیوند کوتاهشده یا وجود نامی آشنا در آدرس، اصالت مقصد را ثابت نمیکند. اگر تشخیص نشانی دشوار است، به برنامه رسمی برگردید.
رمزگذاری و زبان درست کافی نیست
رمزگذاری به حفاظت از اطلاعات میان مرورگر و وبسایت کمک میکند. اما ثابت نمیکند که وبسایت متعلق به بانک، نهاد دولتی یا شرکت حملونقلی است که ادعایش را دارد. وبسایت جعلی هم میتواند از ارتباط رمزگذاریشده استفاده کند.
غلطهای املایی و عبارتهای نامعمول ممکن است شکبرانگیز باشند، اما نبودشان پیام را امن نمیکند. طراحی حرفهای، فارسی روان یا ظاهر آشنا نباید تنها پایه اعتماد باشد.
کد تأیید را به تماسگیرنده ناشناس ندهید
کدی را که دریافت کردهاید به کسی ندهید که خودش تماس گرفته و مدعی نمایندگی بانک یا شرکت کارت است. بانک اسرائیل میگوید این مؤسسات در تماسی که مشتری آغاز نکرده، چنین کدی نمیخواهند.
درخواست یک دوست برای فرستادن کد واتساپ که گویا اشتباهی برای شما آمده نیز هشداردهنده است. احراز هویت را فقط در روند رسمیای انجام دهید که خودتان شروع کردهاید.
کلیک کردهاید، اما چیزی ندادهاید
صفحه را ببندید و دانلود، نصب برنامه یا دسترسی را تأیید نکنید. کلیک بهتنهایی ثابت نمیکند پولی سرقت شده است؛ در عین حال نمیتوان از آن نتیجه گرفت دستگاه در هر شرایطی امن است.
اگر فایلی دریافت شده، نرمافزاری نصب شده یا مجوزی دادهاید، از ۱۱۹ راهنمایی بخواهید. برای دستگاه کاری، واحد فناوری اطلاعات را هم مطلع کنید. دقیق توضیح دهید چه رخ داده و اطلاعاتی را که ممکن است به بررسی کمک کند نگه دارید.
گذرواژه، اطلاعات کارت یا تأیید تراکنش را دادهاید
فوری از مسیر رسمی با بانک یا صادرکننده کارت تماس بگیرید. بگویید چه دادههایی افشا شده و آیا تراکنشی را تأیید کردهاید. درباره مسدودسازی یا محدود کردن استفاده راهنمایی بگیرید و گردشهای غیرعادی را بررسی کنید.
گذرواژه افشاشده را در خدمت رسمی و با دستگاهی مورد اعتماد تغییر دهید. آن را در حسابهای دیگری که دوباره استفاده کردهاید نیز عوض کنید. احراز هویت اضافی را فعال کنید و در صورت نیاز از مسیر رسمی بازیابی حساب استفاده کنید.
جزئیات لازم برای گزارش به ۱۱۹ را نگه دارید
اداره ملی سایبری تا جای ممکن زمان رخداد، تصویر پیام، اطلاعات تماس شما و نشانی یا پیوند مربوط را میخواهد. پیام اصلی و شماره پیگیری بانک، در صورت وجود، را نیز حفظ کنید.
۱۱۹ در تمام ساعات فعال است و گزارش آنلاین از طریق فرم اداره نیز امکان دارد. این مرکز پاسخ حرفهای اولیه میدهد، اما تعمیرگاه رایانه نیست و جای گزارش پلیس یا رسیدگی بانک را نمیگیرد.
احتمال رخداد بعدی را کاهش دهید
سیستمعامل و برنامهها را بهروز نگه دارید، برای هر خدمت گذرواژه جداگانه داشته باشید و هرجا ممکن است احراز هویت اضافی را فعال کنید. بهویژه پس از پیام یا تماس مشکوک، فعالیت غیرعادی حسابها را زیر نظر بگیرید.
یک قاعده خانوادگی ساده مفید است: هر درخواست فوری پول یا کد با تماسی جداگانه بررسی شود. این عادت حتی در برابر جعل قانعکننده هم کمک میکند، زیرا تصمیم را از مسیری که مهاجم انتخاب کرده بیرون میبرد.