محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس، گفت هفت شرط ایران باید اجرا شود؛ موضوعی که رویترز به نقل از رسانه‌های دولتی گزارش کرد. عباس عراقچی، وزیر خارجه، نیز در اظهاراتی جداگانه بر مذاکره و آبراه تاکید داشت، بنا بر روایت‌هایی که در گزارش‌ها آمده است.
تهران چه می‌خواهد
عراقچی موضوع دریایی را به پایان اختلال در کشتیرانی تجاری ایران و کاهش تحریم‌ها مرتبط کرد. اینها توصیف طرف ایرانی از موضع مذاکراتی خود هستند، نه متنی مشترک که هر دو طرف منتشر و تایید کرده باشند. نسبت‌دادن این شروط به تهران همچنان ضروری است.
قالیباف به شرایط مرتبط با یک تفاهم موقت در ژوئن اشاره کرد. مجموعه کامل اسناد مذاکره در مواد بررسی‌شده وجود نداشت. بنابراین، نمی‌توان متن دقیق یا تفسیر همه شرط‌ها را فقط بر پایه سخنرانی‌ها و توضیحات علنی مقام‌های ایرانی تعیین کرد.
این تفاوت برای ارزیابی ادعاها درباره اقدام بعدی واشنگتن اهمیت دارد. خواسته‌ای که تهران علنا بیان می‌کند، نشان نمی‌دهد آمریکا آن را پذیرفته یا دو طرف بر ترتیب اجرا توافق دارند. اعلام موضع یک طرف نباید به تعهد پذیرفته‌شده طرف دیگر تبدیل شود.
یک مسیر تجاری به موضوع مذاکره تبدیل می‌شود
هرمز خلیج فارس را به دریای عمان متصل می‌کند و مسیر مهمی برای حمل انرژی است. حضور آن در مذاکرات، فشار نظامی منطقه‌ای را با تجارت، تحریم و آزادی رفت‌وآمد دریایی پیوند می‌دهد. آثار چنین موضوعی فقط به متن اظهارات سیاسی محدود نمی‌شود.
مقام‌های ایرانی محدودیت‌های آبراه و فشار بر تجارت ایران را مسائل مرتبط معرفی کردند. موضع آنها بازگشایی را مشروط می‌کند، بدون آنکه جدول ثابتی برای بازگشت عبور بدون محدودیت ارائه دهد یا اجرای عملی هر گام را به طور عمومی روشن کند.
این اظهارات به تنهایی تصویر عملیاتی کاملی از وضعیت کشتی‌ها نمی‌دهند. نباید از آنها نتیجه گرفت که هیچ شناوری نمی‌تواند عبور کند یا یک اعلام دیپلماتیک بلافاصله فعالیت تجاری عادی را برمی‌گرداند. وضعیت تردد و توافق سیاسی دو موضوع مرتبط اما متفاوت‌اند.
موضع اسرائیل پرسشی جداگانه است
اظهارنظر امنیتی اسرائیل که در گزارش‌ها یافت شد، پیش از سخنان ایرانی ۴ اکتبر مطرح شده بود. اسرائیل کاتس، وزیر دفاع، گفته بود اسرائیل آماده دفاع از خود و پاسخ قاطع و مستقل در صورت حمله ایران است.
این هشدار زمینه نگرانی‌های اسرائیل را توضیح می‌دهد، اما پاسخ تازه‌ای به عراقچی نیست. اظهارنظر جدید اسرائیلی که مشخصا شرایط گزارش‌شده هرمز را بپذیرد یا رد کند پیدا نشد. نباید زمان یک هشدار قدیمی را تغییر داد تا واکنش به سخنان بعدی به نظر برسد.
منابع همچنین نقش دقیق اسرائیل در تبادل‌های غیرمستقیم کنونی را مشخص نکردند. توصیف شروط ایران به عنوان ترتیبی مورد حمایت اسرائیل یا الزام‌آور برای دولت آن، فراتر از شواهد است. پذیرش یا مشارکت مشخص به مدرکی جداگانه نیاز دارد.
پایان دیپلماتیک تایید نشده است
سوابق عمومی بررسی‌شده شامل پیام‌های دیپلماتیک در کنار گزارش آماده‌سازی نظامی بود. هیچ‌یک به تنهایی نشان نمی‌دهد آتش‌بس نزدیک است یا دستور عملیات بزرگ تازه صادر شده است. آمادگی گزارش‌شده و پیام سیاسی با تصمیم نهایی و اجرای آن تفاوت دارند.
تاریخ تاییدشده‌ای برای نشست بعدی یا مهلت توافق نهایی یافت نشد. مواضع مکتوب کامل دو دولت نیز در دسترس نبود و فاصله میان سخنان عمومی و شروطی که ممکن است مذاکره‌کنندگان بررسی کنند همچنان باقی ماند.
تازه‌ترین تحول، پیوند صریح دسترسی دریایی با خواسته‌های تهران است. یک ترتیب تاییدشده بازگشایی به شروط مورد توافق، توالی اجرا و مدرک پذیرش دوطرفه نیاز دارد. اظهارات ۴ اکتبر هیچ‌یک از این عناصر را به طور قطعی برقرار نکردند.
