دو نفر از دو سازمان متفاوت
ارتش، علاء ابراهیم نمر عرشی را فرمانده هستهای در شاخه نظامی حماس معرفی کرد و گفت او در ۲۱ اکتبر ۲۰۲۶ در محدوده شهر غزه هدف قرار گرفت و حذف شد. بنا بر همان اعلام، کرم ریاض حسن ابوبطیحان در ۲۰ اکتبر ۲۰۲۶ نزدیک نصیرات حذف شد. ارتش او را تروریستی از جهاد اسلامی دانست که برای حماس پول منتقل میکرد.
تفاوت این نقشها مهم است. بیانیه از دو رئیس دستگاه مالی حماس سخن نمیگوید، بلکه اعضای دو سازمان را توصیف میکند که به یک شاخه نظامی کمک میکردند. محدوده حملات مشخص شده، اما نشانی دقیق و ساعت اجرای آنها منتشر نشده است.
میلیونها شکل بدون جزئیات تراکنشها
به گفته ارتش، این دو نفر در طول جنگ پول منتقل میکردند. ارتش مدعی است این منابع اخیرا به تلاش حماس برای بازسازی توان نظامی و تدارک حملات علیه سربازان و غیرنظامیان اسرائیلی کمک کرده بود. ارتش این فعالیتها را نقض نظاممند آتشبس خواند و هدف حملات را رفع تهدید اعلام کرد.
در اطلاعیه مبلغ دقیق، سهم هر نفر یا فهرست تراکنشها وجود ندارد. بانک، شرکت صرافی، کیف پول دیجیتال یا مسیر مشخصی نیز معرفی نشده است. بنابراین نمیتوان روشهایی را که در پروندههای قبلی افشا شدهاند، بدون مدرک تازه به این دو نفر نسبت داد.
اینها ادعاهای عملیاتی ارتش اسرائیل هستند، نه نتیجه حسابرسی مستقل. همراه بیانیه اسنادی منتشر نشده که بتوان با آن مبالغ یا مسیر پول را بررسی کرد. نام بردن از کشورهای مبدأ نیز مشخص نمیکند چه کسی هر مرحله از انتقال را در آن کشور انجام داده است.
انبار تسلیحات در مرکز غزه
ارتش اعلام کرد همراه با شینبت در ۲۲ اکتبر ۲۰۲۶ انباری متعلق به شاخه نظامی حماس را در مرکز نوار غزه هدف قرار داده است. به گفته ارتش، در این محل سلاحهای کلاشینکف، یک پرتابگر و راکت نگهداری میشد و انبار با حمله هوایی منهدم شد.
بیانیه از انبار سخن میگوید، نه کارخانه تولید سلاح. همچنین نمیگوید دو فرد حذفشده آن را اداره میکردند یا پول منتسب به آنها هزینه همین تسلیحات را تأمین کرده بود. ارتش این عملیات را بخشی از تلاش برای تضعیف منابع مالی و توان تسلیحاتی سازمانهای تروریستی معرفی کرده است.
آمار تجمیعی مربوط به سپتامبر است
ارتش در ۲۵ سپتامبر ۲۰۲۶ اعلام کرد همراه با شینبت، ۱۶ عامل مهم مالی حماس را در طول جنگ حذف کرده است. بنا بر ادعای ارتش، این افراد انتقال بیش از یک میلیارد دلار را از طریق شبکهای متشکل از دهها صراف در ترکیه و غزه مدیریت میکردند.
این عدد به تاریخ انتشارش مربوط است و آمار بهروز تا ۲۵ اکتبر ۲۰۲۶ محسوب نمیشود. افزودن خودکار دو نام تازه و معرفی عدد ۱۸ بهعنوان آمار رسمی، پشتوانه ندارد. اطلاعیه جدید نه مجموع را اصلاح کرده و نه درباره همپوشانی احتمالی فهرستها توضیح داده است.
در نمونهای قدیمیتر، ارتش و شینبت در ۱۹ دسامبر ۲۰۲۳ از حذف صبحی فروانه در رفح خبر دادند. ارتش او و برادرش را به انتقال دهها میلیون دلار برای حماس از طریق شرکت صرافی «حمسات» مرتبط دانست. آن بیانیه تهاتر حسابها و پولشویی را از روشهای دور زدن نظام مالی بینالمللی توصیف میکرد.
چه اطلاعاتی درباره ایران و ترکیه مستند شده است؟
وزارت خزانهداری آمریکا در ۱۰ سپتامبر ۲۰۱۹ شرکت «ردین اکسچنج» در ترکیه را تسهیلکننده انتقال پول نیروی قدس ایران به حماس معرفی کرد. این نهاد همچنین زاهر جبارین را رابط مالی مهمی میان حماس و ایران دانست.
خزانهداری در تحریمهای اعلامشده در ۱۹ نوامبر ۲۰۲۴، موسی عکاری مستقر در ترکیه را تسهیلکننده انتقال پول به حماس در غزه و یهودا و سامره توصیف کرد. اینها یافتههای مقامهای آمریکایی درباره افراد و شبکههای مشخص هستند.
اسناد مزبور زمینهای برای شناخت منابع مالی ایران و مسیرهای عبوری از ترکیه فراهم میکنند، اما ثابت نمیکنند دولت ترکیه انتقالهای موضوع اعلام اخیر ارتش را تأمین مالی کرده است. ادعای اصلی ارتش پیوند پول خارجی با فعالیت نظامی حماس است؛ جزئیات تراکنشهای همین پرونده همچنان منتشر نشدهاند.