بر پایه دادههایی که پیش از سال نو عبری منتشر شد، جمعیت یهودیان جهان در ۱ ژانویه ۲۰۲۶ حدود ۱۵.۹ میلیون نفر برآورد شده است و نزدیک به ۴۶ درصد آنان در اسرائیل زندگی میکنند. این رقم نشاندهنده یک جابهجایی مهم در مرکز ثقل جمعیتی یهودیان است، اما حاصل یک سرشماری جهانی واحد نیست؛ بلکه برآوردی است که از مجموعهای از سرشماریها، پیمایشها و دادههای اداری ساخته میشود.
مؤسسه پژوهش سیاست یهودی، JPR، اکنون رقم دقیقتر ۱۵,۸۰۹,۰۰۰ نفر را برای «جمعیت اصلی یهودی» منتشر میکند. این تعریف شامل افرادی است که خود را یهودی معرفی میکنند و پیرو یک دین توحیدی دیگر نیستند، همراه با برخی گروههای دیگری که در روشهای جمعیتشناختی یهودی محسوب میشوند. این تعریف لزوما با تعریف هلاخایی یکسان نیست و همه افرادی را که ممکن است بر اساس قانون بازگشت اسرائیل واجد شرایط باشند دربر نمیگیرد.
اسرائیل و آمریکا محل زندگی بخش عمده یهودیان جهان هستند
همه آمارهای تفصیلی کشورها به یک تاریخ واحد مربوط نیستند. در آغاز ۲۰۲۵، اداره مرکزی آمار اسرائیل جمعیت یهودی اسرائیل را حدود ۷.۲ میلیون و جمعیت یهودی ایالات متحده را حدود ۶.۳ میلیون نفر برآورد کرد. این دو کشور در مجموع حدود ۸۵ درصد یهودیان جهان را در خود جای داده بودند.
در همان مبنا، جمعیت یهودی فرانسه حدود ۴۴۰ هزار، کانادا ۴۰۰ هزار، بریتانیا ۳۰۰ هزار و آرژانتین ۱۸۰ هزار نفر برآورد شد. برای آلمان، روسیه و استرالیا نیز حدود ۱۲۰ هزار نفر برای هر کشور گزارش شد. این ارقام مربوط به آغاز ۲۰۲۵ هستند و نباید به عنوان جدول کامل و همزمان سال ۲۰۲۶ معرفی شوند.
از ۳ درصد در فلسطین تحت قیمومت تا حدود ۴۶ درصد در اسرائیل
در ۱۹۳۹ جمعیت یهودیان جهان حدود ۱۶.۶ میلیون نفر برآورد میشد و تنها حدود ۳ درصد آنان در فلسطین تحت قیمومت بریتانیا زندگی میکردند. در ۱۹۴۸، پس از هولوکاست، رقم جهانی به حدود ۱۱.۵ میلیون نفر رسیده بود و حدود ۶ درصد در اسرائیل زندگی میکردند.
رقم جهانی در آغاز ۲۰۲۴ حدود ۱۵.۷ میلیون، در آغاز ۲۰۲۵ حدود ۱۵.۸ میلیون و در آغاز ۲۰۲۶ حدود ۱۵.۹ میلیون نفر بوده است. سهم اسرائیل اکنون حدود ۴۶ درصد برآورد میشود. چون این ارقام گرد شدهاند، بهتر است از آنها برای نشان دادن روند استفاده شود نه برای محاسبه دقیق رشد سالانه.
تعریفهای گستردهتر، جمعیت بسیار بزرگتری نشان میدهند
JPR چند چارچوب جمعیتی منتشر میکند. در کنار ۱۵,۸۰۹,۰۰۰ نفر در جمعیت اصلی، ۱۸,۷۶۶,۶۴۹ نفر با پدر یا مادر یهودی، ۲۱,۷۲۴,۴۶۷ نفر در «جمعیت گسترده یهودی» و ۲۴,۶۸۲,۲۴۸ نفر در جمعیتی که با معیارهای قانون بازگشت مرتبط است ثبت شدهاند.
این تفاوتها توضیح میدهند چرا گزارشهای مختلف میتوانند ارقام متفاوتی ارائه کنند. مهمترین پرسش این است که هر رقم دقیقا چه گروهی را اندازهگیری میکند.
تمرکز جمعیتی و پیامد آن برای اسرائیل و دیاسپورا
نزدیک به نیمی از یهودیان جهان در اسرائیل زندگی میکنند و بخش بزرگی از بقیه نیز در آمریکا متمرکز شدهاند. در همین حال، جوامع کوچکتر در اروپا، آمریکای لاتین، استرالیا و دیگر نقاط با مسائل متفاوتی مانند سالمندی، آموزش یهودی، مهاجرت و حفظ نهادهای اجتماعی روبهرو هستند.
رقم ۱۵.۹ میلیون پاسخ کوتاهی به یک پرسش ساده است، اما تصویر واقعی در ۲۰۲۶ زمانی روشن میشود که محل زندگی، تعریف آماری و تغییر تاریخی مرکز جمعیتی یهودیان را هم در نظر بگیریم.
